Snyrting naggrísa

Það þarf auðvitað að snyrta naggrísi reglulega svo þeir haldist hreinir og heilbrigðir

  • Feldurinn (naggrísir fara úr hárum)
  • Bað/Bossa-bað (einungis eftir þörfum)
  • Fitukirtill (Grease gland)
  • Eyrun
  • Neglurnar (mánaðarlega)
  • Hárklipping (síðhærðir naggrísir)
  • Kynfærin/bakpokinn (perinal sac) og hægðatregða (impaction)

Feldurinn

Naggrísir geta mikið úr hárum, sumir kanski óhóflega mikið, en það er samt eðlilegt fyrir þá. Dagleg hárburstun mun losa einhvað af lausu hárunum sem þeir fella venjulega. Það er sérstaklega mikilvægt að bursta síðhærðum naggrísum daglega

En hárlos getur samt verið merki um snýkjudýr eða sveppasýkingar í skinninu á þeim, jafnvel næringarskort eða alvarlegri veikindi, sérstaklega ef feldurinn á þeim fer að þynnast eða myndar skallablettir. Hjá ungum er hárþynning á ákveðnum tímabunkti vegna þess að feldurinn á þeim er að breytast úr mjúkum ungafeldi í þéttari fullorðins varðhár

Skallabletturinn á bakvið eyrun á þeim er hinsvegar alveg eðlilegur, það hjálpar þeim að kæla sig niður ef þörf er á.

  • Endilega kíkja á Guinea Lynx: Hairloss um fleirri upplýsingar um kvilla sem tengjast feldinum (á ensku).

Baða naggrísinn

Naggrísir þurfa varla að fara í bað nema þeir verði áberandi skítugir, í flestum tilfellum eru þeir nógu duglegir að halda sér sjálfum hreinum ef þú heldur búrinu þeirra hreinu. Það er auðvelt velta fitu-jafnvæginu í feldinum úr jafnvægi með óþarfa böðum og röngu sjampói (sem væri of sterkt fyrir naggrísi, þeir hafa viðkvæmt skinn) sem veldur því að t.d. húðin á þeim þorni upp og valdi kláða.

Ef þeir þurfa á baði að halda þá skaltu nota milt sjampó fyrir viðkvæmt skinn til að komast hjá því að skinnið á þeim verði óþæginlega þurrt. Notið grunna skál/bala af volgu vatni, skolið, og þurrkið þeim almennilega svo þeim verði ekki kalt áður en þú setur þá aftur í búrið sitt. Forðist að láta vatnið í eyrun á þeim.

Síðhærðir naggrísir þurfa oftar á baði að halda en aðrir naggrísir til að halda feldinum á þeim hreinum, vegna þess að þeir eiga erfiðara með að þrífa sig sjálf almennilega. Það hjálpar þeim ef þú gefur þeim hárklippingu til að halda hárinu á þeim af jörðinni, eða notast við aðrar aðferðir til að halda því hreinu, t.d. vefja það reglulega í pappír og teygju (algengt fyrir sýningar-naggrísi).

Ef þú sérð hvítan vökva í augunum þegar þeir eru að þrífa sig, það er alveg eðlilegt, þeir nudda þessu efni í feldinn til að halda honum hreinum. Þegar þeir eru látnir í bað þá getur það ruglað í fitu-jafnvæginu í feldinum, þess vegna er ekki mælt með óþarfa böðum, og ekki oftar en nokkura mánaða fresti annars væri hársvörðurinn í hættu á því að verða of þurr (veltur líka á hvernig sjampó þú notar).

Betra væri að skella þeim í grunnt "bossa-bað" til að þrífa á þeim fæturnar/kviðinn/rassinn ef naggrísinn þinn verður skítugur, frekar en að baða þá alveg, yfirleitt er það eina sem þeir þurfa. Ef þú heldur búrinu þeirra hreinu þá haldast þeir hreinir og þurfa þá oft ekkert á baði að halda vegna þess að þeir þrífa sig sjálf reglulega.


Ofvirkur kirtill

Fitu-kirtillinn (Grease gland)

Naggrísir hafa kirtil sem framleiðir lyktar-olíu sem þeir nota til að merkja hluti og þekkja hvort annað. Hann er staðsettur á afturendanum þar sem rófubeinið er. Þessi kirtill er oftast virkari hjá karldýrum, en stundum eru naggrísir með ofvirkan kirtil og þá getur verið erfitt að þrífa fitu-köggulinn úr feldinum ef það fær að byggjast upp, það grípur í hárin. Best að þrífa afturendan reglulega í litlu bossa-baði ef naggrísinn þinn er með ofvirkan kirtil og/eða nota eitthvað fitulosandi sjampó á svæðið (gætir spurt dýralækni ef þau selja einhvað sem virkar).

Ekki vera skrúbba og níðast í klessunni, það er bara eftir að gera naggrísinn auman á rassinum. Frekar láta sjampóið liggja á því í t.d. 10-15 mínútur svo það geti losað um klessuna, eða þrífa á þeim bossan reglulega þar til klessan er alveg farin, og síðan viðhalda þeim þrifum svo það fái ekki að safnast upp aftur.

Þrífa eyrun

Það er mælt með þvi að skoða á þeim eyrun reglulega og þrífa þau vikulega.
Notið þá efni sem fást hjá dýralæknum til að þrífa eyrun á gæludýrum eða dropa af steinefna-olíu í hvort eyra, leyfðu því að sitja í 5 mínútur og þrífið síðan ytra-eyrað með mjúkum klút sem vafið er utan um fingurinn.

Klippa neglurnar

Naggrísir þurfa láta klippa á sér neglurnar mánaðarlega svo þær verði ekki of langar og valdi þeim óþægindum. Langar neglur geta farið að snúa upp á sig og hafa áhrif á hvernig þeir ganga, jafnvel þvingað á þeim tærnar í óþæginlegar stellingar. Kvikan (æðin inn í nöglinni) vex með nöglinni, svo ef hún verður mjög löng þá er kvikan löng líka.

  • Ef naggrísinn þinn er með mjög langar neglur og ert hrædd við að klippa í kvikuna á þeim þá er best að klippa nöglina lítið í einu, kanski 1-2 í viku, þannig dregur kvikan sig saman í hvert sinn þar til nöglin er komin í þæginlega lengd.
  • Ef þú ætlar að gera þetta sjálf án aðstoðar, þá getur verið þæginlegt að gera þetta á borði. Sniðugt er að gefa naggrísnum einhvað gott að narta í til að halda honum uppteknum á meðan þú snyrtir á þeim neglurnar.
  • Að fá einhvern til að aðstoða þig við að halda á naggrísnum á meðan þú klippir neglurnar flýtir alveg rosalega fyrir, vegna þess að naggrísir eru sjaldan þolinmóðir þegar verið er að snyrta á þeim tærnar.
  • Því lengur sem það tekur að klippa neglurnar á þeim, því órólegri verða þeir oftast. Þú getur auðvitað gert þetta í lotum ef hann er fljótur að missa þolinmæðina, klippt nokkrar neglur í einu og haldið áfram seinna svo naggrísinn fái að róa sig niður.

Þú getur notað klippur gerðar fyrir ketti eða einfaldlega venjulega nagglaklippur sem þú notar á sjálfan þig. Annars er hægt að fara með þær til dýralæknis eða á gæludýra-snyrtistofu og látið þau klippa neglurnar á þeim fyrir þig, oftast gegn gjaldi.

Skoðið meira um nagglaklippingar á Guinea Lynx (á ensku)

Hárklipping

Hvaða naggrísir gagnast að því að láta klippa á sér hárið?

  • Naggrísir með mjög síðan feld (stytta hárið svo ekki sé verið að draga það í jörðinni)
  • Síðhærðir naggrísir á einstaklega heitum sumrum (svo þeir ofhitni ekki)
  • Síðhærðir naggrísir sem eru líklegir til að fá þvagfærasýkingu (snyrta á þeim rassinn hjálpar)

Vegna þess hversu lágir naggrísir eru, þá er auðvelt fyrir löng hár að verða skítug og blaut, sem eykur vöxt baktería. Haldið búrinu hreinu og snyrtið feldinn á síðhærðum naggrísum til að bæta heilsu.

Kynfærin / bakpokinn (perinal sac) og hægðatregða (impaction)

Þetta er svæði sem þú þarft að fylgjast vel með, sérstaklega þegar þú ert með karlkyns naggrís. Þú ættir alltaf að skoða þau þarna reglulega til að vera viss um að allt sé hreint og heilbrigt.

Ef þú skoðar raufina á kynfærunum (beint fyrir neðan tippið/snípinn) og togar hana varlega í sundur, þá sérðu pokann (perinal sac) og er í raun 95% af svæðinu, þakið klístruðu efni sem tveir litlir kirtlar framleiða, síðan er endaþarmurinn lítið op sem úr kemur bæði sérstakir mýkri kögglar (caecal pellets) og venjulegir skíta-kögglar. Pokinn á að grípa þessa mýkri köggla svo naggrísinn getur borðað þá þegar þeim hentar, á meðan þeir stífari fara beint út.

Hægðartregða (impaction) er líkamlegt ástand sem karldýrin geta þróað með sér þegar þeir verða eldri, kvenndýr og yngri karlar eru ólíkleg til þess að lenda í því vegna þess að pokinn þeirra er miklu minni. Það sem gerist er að vöðvarnir í kringum endaþarmsopið verða slakir og eiga erfiðara með að ýta út þessum sérstöku mýkri skíta-kögglum sem naggrísir venjulega borða aftur, þeir þjappast saman þarna í pokanum og eigandinn þarf þá að aðstoða hann með því að tæma úr pokanum reglulega og þrífa.

Stórt búr og næg hreyfing er góð til að fyrirbyggja gegn þessari hægðartregðu og halda karlinum þínum heilbrigðum og ánægðum. Jafnvel að hafa orkumikinn félaga í búri sem ýtir undir þá nausynlegu hreyfingu hjálpar mjög mikið. Samt eiga heilbrigðir karlar það til að safna kuski í þennan poka einhvernveginn, t.d. hey, sag og hár, þú vilt fjarlægja draslið sem safnast í þessum poka eftir þörfum og fylgjast með því að þeir séu heilbrigðir.

  • Þrífa pokann vegna hægðatregðu (impaction)
    1. Byrjaðu á því að fjarlægja allan skít sem hefur safnast saman í pokanum með eyrnapinna. Ef það er mikið í pokanum þá er oft hægt að ýta því mjög varlega út.
    2. Skolaðu síðan pokann að innan með volgu vatni úr sprautu
    3. Gott er að smyrja síðan pokann með steinefna olíu (mineral-oil) svo skíturinn safnist ekki jafn fljótt aftur fyrir í honum.
    4. Athugaðu pokann daglega hvort þurfi að tæma úr honum
  • Hvernig er hægt að fyrirbyggja gegn hægðartregðu?
    • Gott mataræði með mikið af trefjum
    • Nóga hreyfingu og stórt búr er mikilvægt svo naggrísinn geti hreyft sig eftir eigin dagsskrá.
    • Orkumikill félagi getur ýtt undir að naggrísinn hreyfi sig meira
    • Skoða á þeim endaþarmsopið reglulega og fjarlægja drasl sem gæti mögulega komist í hann (t.d. hey, sag og hár) ef svo þarf.
    • Ef naggrísinn er að safna of mikið af drasli í pokanum sínum (einnota undirlag), þá getur það hjálpað ef þú skiptir yfir í flísefni.

Hægðartregða (impaction) er eftir allt saman vegna þess að vöðvarnir verða slakir, þess vegna er mikilvægt að naggrísinn fái að halda sér í góðu formi með nægri hreyfingu.